Naukowcy z EPFL opracowali technikę nazwaną optowolucją (ang. optovolution), która wykorzystuje światło do kierowania ewolucją białek o dynamicznych funkcjach. Metoda polega na zaprzęgnięciu drożdży Saccharomyces cerevisiae do selekcji wariantów białek, które przełączają się między stanami w odpowiedzi na impulsy świetlne — komórki z najlepiej działającymi wariantami przeżywają każdy cykl podziałowy trwający około 90 minut. Dzięki tej strategii zespół uzyskał 19 nowych wariantów czynnika transkrypcyjnego o zwiększonej czułości na światło, w tym białka reagujące na światło zielone zamiast wyłącznie niebieskiego. Co więcej, udało się wyewoluować białko działające jak bramka logiczna — aktywujące geny tylko przy jednoczesnym wystąpieniu dwóch sygnałów. Optowolucja otwiera nowe możliwości w projektowaniu obwodów komórkowych i narzędzi optogenetycznych nowej generacji.
Źródła:
Rahi S.J. i in., Light-directed evolution of dynamic, multi-state, and computational protein functionalities, Cell, 2026. DOI: 10.1016/j.cell.2026.02.002